» » بیست و سومین کافه محفل (مسائل حقوقی استارتاپها)

بیست‌وسومین دورهمی کسب‌وکارهای نوپای قرآنی با عنوان «کافه‌محفل» عصر شنبه ۱۴ دی‌ماه، با موضوع «مسائل حقوقی استارت‌آپ‌ها» از سوی مرکز رشد واحدهای فناورهنرهای قرآنی، با ارائه عطیه قائمی، کارشناس حقوق مالکیت فکری و وکیل پایه یک دادگستری برگزار شد.

قائمی در ابتدا اظهار کرد: امروز درباره مسائل حقوقی استارت‌آپ‌ها، بحث و بررسی خواهیم کرد. البته این مباحث بسیار گسترده هستند بنابراین درباره مسائل مهم صحبت خواهیم کرد. نکته‌ای که باید دانست این است که ایده به خودی خود قابلیت حمایت ندارد و مثال واضح آن بسیاری از استارت‌آپ‌هایی هستند که فعالیت آنها مشابه هم است اما نمی‌توانند اقدامی حقوقی علیه هم انجام دهند. ثبت ایده هم کمک خاصی به شما نمی‌کند بلکه باید تحت عناوین قانونی دربیاید تا بتوند مورد حمایت قرار گیرد.


 

وی درباره مدل‌های کسب و کار ادامه داد: برخی‌ها همانند اسنپ نقش واسطه دارند، دیجی‌کالا نقش فروش خدمت دارد، برخی‌ها هم خدماتی ارائه نمی‌دهند بلکه فقط ویترین کاری هستند. برخی قراردادها هستند که خاص کسب‌وکارها هستند. ویژگی مهم استارت‌آپ‌ها رشد سریع آنها و سود زیاد است بنابراین باید مدلی حقوقی برای آنها در نظر بگیریم که مهم‌ترین مورد در این زمینه درباره قراردادهای آن‌هاست.

این کارشناس استارت‌آپ و کسب‌وکارهای نوپا گفت: قراردادهای راه‌اندازی کسب وکار قراردهای مهمی همانند قرارداد محرمانگی، قرارداد سرمایه‌گذاری، قرارداد کار و استخدام کارمند، قراردادهای سهامداری، قرارداد واگذاری سهام تشویقی به کارمندان هستند.

کارشناس حقوق مالکیت فکری تصریح کرد: مهم‌ترین قرارداد بین شرکا، قرارداد هم‌بنیانگذاران است که وظایف، سهم و آورده‌های هرکدام در آن توضیح داده می‌شود. این قرارداد بین مؤسسان بسته می‌شود و مهم‌ترین ارکان آن هم شامل مشخصات بنیانگذاران، مشخصات شرکت، حق امضاء، وصف پروژه، حقوق و سرمایه، مسئولیت افراد، انحلال و عزل مدیران است.

وی درباره زمان انعقاد قرارداد گفت: حتی اگر رابطه دوستی با هم دارید باید قرارداد بین شما منعقد شود تا اگر یکی نتوانست وسط کار باقی بماند یا مشکلی برای وی پیش آمد مسائل مالی و حقوقی آن کاملاً مشخص باشد. لذا اول کار نباید چنین چیزی را فراموش کنید. البته اول راه وارد قرارداد هم‌بنیانگذاری نشوید بلکه ببینید آیا می‌توانید با هم کار کنید و بعد از چند ماه در مورد آن فکر کنید. البته مشورت با مشاوره‌های حقوقی در این زمینه هم مهم است.

 

این کارشناس استارت‌آپ و کسب‌وکارهای نوپا تصریح کرد: مفهوم کسب و کار همان ایده کسب و کاری و خدمتی است که قرار است ارائه دهد. ممکن است کسب و کار شما خیلی هم گسترده باشد. بحث بعدی درباره استراتژی است که باید مشخص کنیم روش دست یافتن ما به این خدمت چیست؟ در این کسب و کار، آورده هر کسی می‌تواند چیز خاصی باشد. البته ممکن است آورده هر کسی هم برابر نباشد. بنابراین خیلی مهم است که موضوع ارزشگذاری هم در نظر گرفته شود.

قائمی درباره مفهوم مالکیت در استارت‌آپ‌ها یادآور شد: موضوع مالکیت به این می‌پردازد که هر کدام از سهامداران چقدر سهم دارند. سهم ممتاز هم نوعی امتیاز است که می‌تواند حقوق مربوط به مدیریت یا ... باشد. استارت‌آپ‌های کنونی، به میزان زیادی وابسته به بنیانگذاران آن هستند که درصدی از سهام به آنها تعلق می‌گیرد که می‌تواند فوری یا تدریجی باشد.

 

این کارشناس حقوق مالکیت فکری درباره تأسیس شرکت نیز ادامه داد: بحث دیگر درباره تأسیس شرکت است. گاهی اوقات به جایی می‌رسید که باید حتماً شرکت خود را ثبت کنید لذا باید دور هم جمع شده و اقدامات لازم برای ثبت آن را انجام دهید و همه مسائل مرتبط با آن و وظایف هر شخص را در قرارداد بیاورید.

قائمی گفت: انحلال هم دو مرحله است. یکی قبل از تشکیل شرکت و یکی هم بعد از آن است چراکه در هر مرحله، برخی دارایی‌ها آورده شده بنابراین باید موقع خروج تقسیم شود و در این زمینه هم باید قراردادهای لازم وجود داشته باشد. قرارداد مهم بعدی، قرارداد محرمانگی است. این هم می‌تواند یک بند یا یک قرارداد باشد. بهتر است بین کارمندان و مدیران یک قرارداد محرمانگی وجود داشته باشد. در واقع در اینجا قرار است برخی از اطلاعات محرمانه برای رسیدن هدف خاصی مورد استفاده قرار گیرند لذا با چنین قراردادی، طرفین تعهد می‌دهند که از این اطلاعات محرمانه حفاظت کنند وگرنه باید خسارت آن را هم پرداخت کنند.

وی درباره وضعیت محرمانگی اطلاعان بعد از پایان قرارداد تأکید کرد: بعد از پایان قرارداد هم می‌توانیم طرف را ملزم کنیم به صورت نامحدود این اطلاعات را حفظ کند یا اینکه دوره زمانی همانند پنج ساله برای وی در نظر بگیریم تا در آن مدت، اطلاعات را افشا نکند.

کارشناس حقوق مالکیت فکری بیان کرد: در ثبت شرکت، عجله ممنوع است. اول به صورت دوستانه و گروهی، کارتان را شروع کنید و هر وقت به سطحی از آمادگی رسیدید که بتوانید وظایف یک شرکت را انجام دهید و می‌توانید سرمایه‌گذار و تسهیلات جذب کنید آنگاه به سمت ثبت شرکت بروید.

 

این کارشناس استارت‌آپ و کسب‌وکارهای نوپا ادامه داد: تفاوت مهم شرکت با مسئولیت محدود با سایر شرکت‌ها این است که مقررات کم و شسته و رفته‌ای دارد و با تعداد افراد اندک می‌توانید چنین شرکتی را تشکیل دهید اما شرکت‌ سهامی خاص الزامات زیادی دارد. مرحله بعد، انتخاب اسم برای کسب‌وکار است. این فرآیند آسانی است اما اگر بخواهید متوجه شوید که آیا قبلاً کسی این نام را برای شرکت خود انتخاب کرده است می‌توانید از سایت اداره ثبت شرکت‌ها به راحتی متوجه این موضوع شوید.

قائمی اظهار کرد: نکته بعدی درباره علامت تجاری است که کار شما را از سایر کسب‌وکارها جدا می‌کند. علامت تجاری شما بسیار مهم است و باید علامتی قابل رؤیت باشد. علامت شما نباید با علامت ثبت شده قبلی مشابه باشد مگر اینکه نوع کسب و کارها متفاوت باشد. همچنین علامت نباید گمراه‌کننده باشد؛ مثلا چاقویی که در تهران تولید شده نباید علامت چاقوی زنجان روی آن زده شود.

وی در پایان سخنان خود گفت: موضوع دیگر درباره مجوزها به عنوان یکی از دغدغه‌های مهم کسب‌وکارها است. یک قاعده وجود دارد که فعالیت‌ها مجاز هستند مگر اینکه مراجع قانونی مشخص کرده باشند که این فعالیت نیاز به مجوز دارد.

برای دیدن عکس  اینجا کلیک کنید



98/10/14